مالیات بر درآمد اشخاص حقوقی (شرکت ها)؛ محاسبه + Pdf اظهارنامه

مقالات مالیات مطالعه ۹ دقیقه

نویسنده: پژمان حیدری

مالیات بر درآمد اشخاص حقوقی
فهرست مطالب این مقاله
  1. ۱ انواع مالیات شرکت ها کدامند؟
  2. ۲ مالیات بر درآمد اشخاص حقوقی 1405
  3. ۳ مالیات بر اموال و املاک شرکت ها
  4. ۴ مالیات های تکلیفی شرکت ها
  5. ۵ مالیات بر ارزش افزوده شرکت ها
  6. ۶ نرخ مالیات بر درآمد اشخاص حقوقی چند درصد است؟
  7. ۷ چه شرکت‌هایی نرخ ۲۵ درصد ندارند؟
  8. ۸ محاسبه مالیات بر درآمد شرکت ها
  9. ۹ فرمول محاسبه مالیات شرکت ها
  10. ۱۰ مالیات شرکت‌ های تولیدی چگونه محاسبه می‌شود؟
  11. ۱۱ مالیات شرکت‌ های خدماتی چگونه محاسبه می‌شود؟
  12. ۱۲ مالیات شرکت با مسئولیت محدود چگونه محاسبه می‌شود؟
  13. ۱۳ مالیات بر درآمد اشخاص حقوقی خارجی چگونه محاسبه می‌شود؟
  14. ۱۴ هزینه های قابل قبول مالیاتی شرکت ها چیست؟
  15. ۱۵ معافیت مالیاتی شرکت ها
  16. ۱۶ سقف معافیت مالیات شرکت ها 1405 
  17. ۱۷ معافیت مالیاتی شرکت های دانش بنیان
  18. ۱۸ معافیت مالیاتی صادرات شرکت ها
  19. ۱۹ معافیت موسسات خیریه و غیرانتفاعی
  20. ۲۰ مشوق مالیاتی خوش‌حسابی شرکت ها
  21. ۲۱ اظهارنامه مالیات بر درآمد اشخاص حقوقی چیست؟
  22. ۲۲ فرم اظهارنامه مالیاتی اشخاص حقوقی شامل چه اطلاعاتی است؟
  23. ۲۳ جرایم مالیاتی شرکت ها
  24. ۲۴ جریمه عدم ارسال اظهارنامه
  25. ۲۵ جریمه تأخیر در پرداخت مالیات
  26. ۲۶ جریمه کتمان درآمد و اسناد خلاف واقع
  27. ۲۷ از دست دادن معافیت‌ها و مشوق‌های مالیاتی
  28. ۲۸ حسابداری مالیاتی؛ مهارتی که مالیات شرکت را قابل‌کنترل می‌کند
  29. ۲۹ جمع‌بندی
  30. ۳۰ سوالات متداول

امروزه حتی بسیاری از کسب‌وکارهای کوچک برای ادامه فعالیت، ثبت شرکت را انتخاب می‌کنند. اما با ثبت شرکت و ایجاد شخصیت حقوقی، تکالیف مالیاتی جدیدی هم ایجاد می‌شود که شناخت آن‌ها برای مدیران ضروری است. مالیات بر درآمد اشخاص حقوقی یکی از مهم‌ترین این تکالیف است و بی‌توجهی به قوانین آن می‌تواند هزینه‌های مالیاتی و جریمه‌های قابل‌توجهی ایجاد کند. در این مقاله از آکادمی مجتبی خسروی، صفر تا صد مالیات شرکت ها و قوانین آن را مرور می‌کنیم.

انواع مالیات شرکت ها کدامند؟

وقتی صحبت از مالیات شرکت‌ها می‌شود، منظور فقط مالیات بر سود سالانه شرکت نیست. یک شرکت بسته به نوع فعالیت، معاملات، دارایی‌ها و نحوه پرداخت حقوق کارکنان، با چند نوع مالیات تکلیفی روبه‌رو است. بنابراین اگر مدیر شرکت یا مسئول مالی هستید، شناخت انواع مالیات شرکت ها کمک می‌کند چیزی را از قلم نیندازید و بعداً با جریمه‌های مالیاتی غیرضروری مواجه نشوید.

بیشتر بخوانید: انواع مالیات بر درآمد

به طور کلی، مهم‌ترین انواع مالیات شرکت‌‌ها عبارت است از:

نوع مالیاتموضوع اصلیتکلیف شرکت
مالیات بر درآمد شرکت‌هاسود و درآمد مشمول مالیات شرکتمحاسبه و پرداخت مالیات عملکرد
مالیات بر اموال و املاک شرکت‌هابرخی نقل‌وانتقال‌ها و دارایی‌های مشمول مالیاتپرداخت مالیات طبق مقررات مربوط
مالیات‌های تکلیفیمالیاتی که شرکت هنگام پرداخت برخی وجوه کسر می‌کندکسر، پرداخت و ارسال اطلاعات مربوط
مالیات بر ارزش افزودهمالیات مربوط به عرضه کالا و ارائه خدمات مشمولثبت معاملات، ارسال اظهارنامه و پرداخت مالیات
مالیات بر عملکرد شرکت‌هانتیجه مالی فعالیت شرکت در یک سال مالیارائه اظهارنامه و پرداخت مالیات متعلقه

در ادامه، هر کدام را مرور می‌کنیم.

مالیات بر درآمد اشخاص حقوقی 1405

مهم‌ترین بخش مالیات بر درآمد اشخاص حقوقی، مالیات عملکرد شرکت ها به صورت سالانه است. مطابق ماده 105 قانون مالیات های مستقیم، در این نوع مالیات، موضوع اصلی میزان درآمد مشمول مالیات اشخاص حقوقی است؛ یعنی نمی‌توان صرفاً کل فروش شرکت را مبنای محاسبه مالیات قرار داد.

به بیان ساده‌تر، مالیات بر عملکرد شرکت‌ ها در واقع مالیاتی است که بر نتیجه مالی فعالیت شرکت در دوره مالی مربوط محاسبه می‌شود. به همین دلیل، در زمان تهیه اظهارنامه باید اطلاعات مالی شرکت با اسناد و مدارک حسابداری آن هماهنگ باشد.

بوت کمپ مالیاتی سوت آخر

مالیات بر اموال و املاک شرکت ها

شرکت‌ها در کنار فعالیت اقتصادی، ممکن است مالک ملک یا دارایی‌هایی باشند و در برخی نقل‌وانتقال‌های مربوط به املاک با مالیات مواجه شوند. همچنین نوع معامله و نحوه انتقال دارایی می‌تواند در تعیین مالیات اثر داشته باشد. برای همین، نباید مالیات بر درآمد شرکت را با مالیات مربوط به نقل‌وانتقال املاک یا سایر دارایی‌ها یکی دانست. هر کدام مبنای قانونی و روش محاسبه مخصوص خود را دارد.

مالیات های تکلیفی شرکت ها

یکی دیگر از موارد مهم در مالیات اشخاص حقوقی، مالیات تکلیفی است. در این حالت، شرکت در برخی پرداخت‌ها وظیفه دارد مالیات مربوط را طبق قانون محاسبه و از مبلغ پرداختی کسر کند و در مهلت مقرر به سازمان امور مالیاتی پرداخت کند. یکی از نمونه‌های شناخته‌شده، مالیات حقوق کارکنان است. شرکت باید مالیات حقوق را بر اساس مقررات مربوط محاسبه کند و تکالیف قانونی خود را در موعد مقرر انجام دهد.

بنابراین مالیات تکلیفی لزوماً مالیات خود شرکت نیست؛ بلکه شرکت در برخی موارد به عنوان پرداخت‌کننده، وظیفه قانونی مشخصی برای کسر و پرداخت مالیات دارد.

مالیات بر ارزش افزوده شرکت ها

مالیات بر ارزش افزوده شرکت‌ها با مالیات بر درآمد شرکت تفاوت دارد. مالیات بر درآمد بیشتر به نتیجه مالی فعالیت شرکت مربوط است، اما مالیات بر ارزش افزوده به معاملات و عرضه کالاها و ارائه خدمات مشمول مالیات مربوط می‌شود.

برای مثال، یک شرکت ممکن است از نظر مالیات بر درآمد سود چندانی نداشته باشد، اما در دوره‌های مربوط، بابت معاملات مشمول مالیات بر ارزش افزوده تکالیف قانونی داشته باشد.

به همین دلیل، واحد مالی شرکت باید این دو موضوع را جداگانه پیگیری کند و ثبت‌های حسابداری و اسناد مربوط به هر کدام را به شکل صحیح نگهداری کند.

نرخ مالیات بر درآمد اشخاص حقوقی چند درصد است؟

بر اساس ماده 105 قانون مالیات های مستقیم، نرخ پایه مالیات بر درآمد اشخاص حقوقی ۲۵ درصد است. یعنی پس از محاسبه درآمد مشمول مالیات (سود خالص قابل مالیات) و کسر معافیت‌ها و زیان‌های قابل قبول، ۲۵٪ از مبلغ باقی‌مانده به عنوان مالیات عملکرد شرکت محاسبه می‌شود. 

البته این نرخ برای همه شرکت‌ها یکسان نیست و برخی اشخاص حقوقی به موجب قوانین خاص، از نرخ‌های متفاوت یا تخفیف‌های مالیاتی برخوردار هستند. در ادامه، شرکت‌ها و اشخاص حقوقی که نرخ مالیات متفاوتی دارند را به‌صورت جداگانه بررسی می‌کنیم.

چه شرکت‌هایی نرخ ۲۵ درصد ندارند؟

همان‌طور که گفتیم، نرخ مالیات شرکت ها، یک نرخ عمومی 25 درصدی است و قانون برای برخی شرکت‌ها شرایط متفاوتی در نظر گرفته است.

شرکت‌های بورسی و فرابورسی: شرکت‌هایی که شرایط قانونی مربوط به پذیرش در بازار سرمایه را داشته باشند، می‌توانند از مزایای مالیاتی مقرر در ماده ۱۴۳ استفاده کنند. بنابراین نرخ مؤثر مالیات برای برخی از این شرکت‌ها کمتر از ۲۵ درصد خواهد بود.

شرکت‌های تعاونی: درآمد ابرازی شرکت‌ها و اتحادیه‌های تعاونی متعارف و شرکت‌های تعاونی سهامی عام، طبق تبصره ۶ ماده ۱۰۵، از تخفیف ۲۵ درصدی نرخ موضوع ماده ۱۰۵ برخوردار است. در نتیجه نرخ محاسباتی از ۲۵ درصد به ۱۸.۷۵ درصد می‌رسد.

فعالیت‌های دارای نرخ صفر: برخی فعالیت‌های اقتصادی واجد شرایط ماده ۱۳۲ می‌توانند به جای پرداخت مالیات، از نرخ صفر استفاده کنند. البته نرخ صفر به معنی حذف تکالیف قانونی شرکت نیست و برخورداری از آن به رعایت شرایط مقرر در قانون و انجام تکالیف مالیاتی وابسته است.

برخی فعالیت‌های معاف: قانون در موادی مانند ۱۳۳ و ۱۳۴ برای بعضی فعالیت‌ها معافیت مالیاتی پیش‌بینی کرده است. برای نمونه، درآمد برخی شرکت‌ها و اتحادیه‌های تعاونی روستایی، عشایری، کشاورزی، صیادان، کارگری، کارمندی، دانشجویی و دانش‌آموزی و اتحادیه‌های آن‌ها، با رعایت شرایط قانونی، از مالیات معاف است.

همچنین درآمد حاصل از فعالیت‌های آموزشی برخی مدارس و مراکز آموزشی دارای مجوز، طبق ماده ۱۳۴ می‌تواند از معافیت مالیاتی برخوردار شود.

پس در پاسخ به سؤال «مالیات شرکت‌ ها چند درصد است؟» بهتر است فقط عدد ۲۵ درصد را حفظ نکنید؛ ابتدا باید مشخص شود شرکت در کدام دسته قرار دارد و آیا از نرخ یا معافیت خاصی استفاده می‌کند یا خیر.

محاسبه مالیات بر درآمد شرکت ها

برای محاسبه مالیات بر درآمد شرکت ها نمی‌توان فقط مبلغ فروش یا درآمد شرکت را در نرخ ۲۵ درصد ضرب کرد. ابتدا باید مشخص شود چه مقدار از درآمد شرکت از نظر مالیاتی، «درآمد مشمول مالیات» محسوب می‌شود.

به بیان ساده‌تر، شرکت در طول سال درآمدهایی کسب می‌کند و برای ایجاد این درآمدها هزینه‌هایی دارد. بخشی از این هزینه‌ها در صورتی‌که شرایط قانونی را داشته باشند، به عنوان هزینه های قابل قبول مالیاتی شرکت‌ها پذیرفته می‌شوند. پس از اعمال مقررات مربوط، مبلغ درآمد مشمول مالیات به دست می‌آید و نرخ مالیاتی روی آن اعمال می‌شود.


آیا محاسبات مالیات اشخاص حقوقی هنوز برای شما مثل حل کردن یک پازل بی‌انتها، پیچیده و استرس‌زا است؟

ما می‌دانیم چقدر سخت است که میان انبوه قوانین متغیر، تشخیص هزینه‌های قابل قبول و معافیت‌های پیچیده، اشتباه نکنید. اما چه می‌شود اگر یک نقشه راه دقیق در اختیار داشته باشید؟ ما تمام مسیر پرپیچ‌وخم مالیاتی را از تحلیل دقیق معافیت‌ها تا گام‌به‌گام پر کردن اظهارنامه در یک «ایبوک جامع و کاربردی مالیات اشخاص حقوقی» خلاصه کرده‌ایم.

با این راهنما، دیگر با ترس جریمه‌های سنگین یا اشتباهات محاسباتی روبرو نخواهید شد؛ بلکه با اعتمادبه‌نفس کامل، امور مالیاتی شرکتتان را مدیریت خواهید کرد و تبدیل به یک متخصص می‌شوید.

[همین حالا رایگان دانلود کنید و متخصص شوید]


فرمول محاسبه مالیات شرکت ها

در یک حالت ساده، می‌توان نحوه محاسبه مالیات شرکت ها را این‌گونه نشان داد:

درآمد مشمول مالیات = درآمدهای مشمول مالیات − هزینه‌های قابل قبول مالیاتی − زیان‌های قابل کسر − معافیت‌های مقرر

سپس:

مالیات بر درآمد اشخاص حقوقی = درآمد مشمول مالیات × نرخ مالیات

برای بیشتر شرکت‌ها، نرخ عمومی طبق ماده 105 قانون مالیات های مستقیم ۲۵ درصد است؛ البته در صورت وجود نرخ خاص، معافیت یا مشوق مالیاتی، نتیجه می‌تواند متفاوت باشد.

مالیات شرکت‌ های تولیدی چگونه محاسبه می‌شود؟

مالیات شرکت‌ های تولیدی پس از تعیین درآمد مشمول مالیات و با توجه به مقررات و مشوق‌های مالیاتی مربوط به فعالیت شرکت محاسبه می‌شود. در مواردی که شرکت تولیدی شرایط استفاده از نرخ ترجیحی را داشته باشد، نرخ مالیات می‌تواند ۲۰ درصد باشد؛ بنابراین برای این شرکت‌ها نمی‌توان همیشه نرخ عمومی ۲۵ درصد را در نظر گرفت.

در محاسبه مالیات، ابتدا درآمدهای شرکت مشخص و هزینه‌های قابل قبول مالیاتی از آن کسر می‌شود. پس از تعیین درآمد مشمول مالیات، نرخ مربوط به شرکت اعمال خواهد شد. به همین دلیل، برای محاسبه دقیق مالیات شرکت‌ های تولیدی باید نوع فعالیت، شرایط قانونی شرکت و وضعیت استفاده از مشوق‌های مالیاتی بررسی شود.

مالیات شرکت‌ های خدماتی چگونه محاسبه می‌شود؟

مالیات شرکت‌ های خدماتی در حالت عمومی بر اساس درآمد مشمول مالیات شرکت تعیین می‌شود. شرکت باید درآمدهای حاصل از ارائه خدمات و هزینه‌های مرتبط با فعالیت را در دفاتر و اسناد مالی ثبت کند. پس از بررسی هزینه‌های قابل قبول و سایر تعدیلات قانونی، درآمد مشمول مالیات مشخص و نرخ مالیاتی مربوط روی آن اعمال می‌شود.

در صورتی‌که شرکت خدماتی مشمول حکم خاصی نباشد، نرخ عمومی مالیات اشخاص حقوقی طبق ماده ۱۰۵ قانون مالیات‌های مستقیم ۲۵ درصد است. البته برخی فعالیت‌های خدماتی در صورت داشتن شرایط مقرر قانونی می‌توانند از معافیت یا نرخ صفر مالیاتی استفاده کنند؛ بنابراین صرفاً خدماتی بودن شرکت به معنی معافیت از مالیات نیست.

مالیات شرکت با مسئولیت محدود چگونه محاسبه می‌شود؟

مالیات شرکت با مسئولیت محدود از نظر مالیات بر درآمد، تفاوتی با سایر اشخاص حقوقی ندارد و صرفاً نوع شرکت باعث ایجاد نرخ مالیاتی جداگانه نمی‌شود. در صورتی‌که شرکت مشمول حکم خاصی نباشد، درآمد مشمول مالیات آن طبق مقررات قانون مالیات‌های مستقیم تعیین و نرخ قانونی مربوط اعمال می‌شود.

برای محاسبه مالیات شرکت با مسئولیت محدود، ابتدا درآمدهای شرکت مشخص می‌شود و هزینه‌هایی که شرایط قانونی لازم را دارند از درآمد کسر می‌شوند. سپس با توجه به درآمد مشمول مالیات، نرخ مربوط محاسبه خواهد شد.

بنابراین برای محاسبه آنلاین مالیات شرکت با مسئولیت محدود، صرف دانستن میزان فروش کافی نیست و باید مواردی مانند هزینه‌های قابل قبول، زیان‌های قابل کسر و معافیت‌های احتمالی هم بررسی شوند.

مالیات بر درآمد اشخاص حقوقی خارجی چگونه محاسبه می‌شود؟

مالیات بر درآمد اشخاص حقوقی خارجی تابع مقررات خاص قانون مالیات‌های مستقیم است. شرکت‌ها و مؤسسات مقیم خارج از ایران در صورتی‌که از منابع یا فعالیت‌های مشخص در ایران درآمد کسب کنند، طبق مقررات مربوط مشمول مالیات می‌شوند.

بر اساس ماده 105 قانون مالیات های مستقیم، در برخی موارد درآمد اشخاص حقوقی خارجی از فعالیت‌هایی مانند بهره‌برداری از سرمایه در ایران، فعالیت شعبه یا نمایندگی، واگذاری امتیاز، انتقال دانش فنی و برخی خدمات در ایران، مبنای محاسبه مالیات قرار می‌گیرد. با این حال، قانون برای بعضی فعالیت‌های اشخاص خارجی روش خاصی برای تعیین درآمد مشمول مالیات یا مالیات مقرر کرده است.

برای نمونه، ماده 107 قانون مالیات های مستقیم نحوه تعیین درآمد مشمول مالیات برخی اشخاص حقیقی و حقوقی خارجی را مشخص کرده است. همچنین فعالیت مؤسسات کشتیرانی و هواپیمایی خارجی تابع مقررات خاص ماده ۱۱۳ است.

بنابراین در مالیات بر درآمد اشخاص حقوقی خارجی نمی‌توان بدون بررسی نوع فعالیت، قرارداد، نحوه تحصیل درآمد و مقررات اختصاصی، صرفاً نرخ عمومی مالیات را مبنای محاسبه قرار داد.

هزینه های قابل قبول مالیاتی شرکت ها چیست؟

یکی از مهم‌ترین بخش‌های محاسبه مالیات بر درآمد شرکت ها، تشخیص هزینه‌هایی است که از نظر مالیاتی قابل قبول هستند.

ممکن است یک هزینه در دفاتر حسابداری شرکت ثبت شده باشد، اما سازمان امور مالیاتی آن را به دلیل نداشتن شرایط قانونی، مستندات کافی یا ارتباط با فعالیت شرکت نپذیرد. در این حالت، مبلغ هزینه در محاسبه درآمد مشمول مالیات کنار گذاشته می‌شود.

به طور کلی، هزینه قابل قبول باید شرایط قانونی لازم را داشته باشد و ارتباط آن با فعالیت شرکت قابل اثبات باشد. از جمله هزینه‌هایی که بسته به شرایط و مدارک می‌توانند در محاسبات مالیاتی مورد توجه قرار گیرند، می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • هزینه حقوق و مزایای کارکنان، با رعایت مقررات مربوط
  • هزینه اجاره محل فعالیت شرکت
  • هزینه آب، برق، گاز، تلفن و ارتباطات مرتبط با فعالیت
  • هزینه خرید مواد اولیه و کالا برای فعالیت اقتصادی
  • هزینه حمل‌ونقل مرتبط با کسب‌وکار
  • هزینه تعمیر و نگهداری دارایی‌های مورد استفاده در فعالیت
  • هزینه استهلاک دارایی‌های قابل استهلاک، طبق مقررات
  • هزینه‌های اداری و عملیاتی مرتبط با فعالیت شرکت
  • هزینه‌های تبلیغات و بازاریابی در صورت رعایت شرایط قانونی
  • هزینه‌های بانکی و مالی مرتبط با فعالیت شرکت

بنابراین در زمان تهیه اظهارنامه، صرف ثبت هزینه در نرم‌افزار حسابداری کافی نیست. اسناد و مدارک هزینه‌ها باید به شکلی نگهداری شود که ارتباط آن‌ها با فعالیت شرکت و شرایط قانونی قابل اثبات باشد.

معافیت مالیاتی شرکت ها

یکی از موضوعاتی که هنگام بررسی مالیات بر درآمد اشخاص حقوقی ۱۴۰۵ باید با دقت بیشتری به آن توجه کنید، مشوق‌ها و معافیت های مالیاتی است. برخلاف تصور بعضی از مدیران، صرفاً ثبت شرکت یا داشتن فعالیت تولیدی، خدماتی و دانش‌بنیان به معنی معافیت خودکار از مالیات نیست. هر معافیت شرایط و ضوابط خودش را دارد و اگر این شرایط رعایت نشود، ممکن است شرکت در زمان رسیدگی مالیاتی نتواند از مزیت موردنظر استفاده کند.

سقف معافیت مالیات شرکت ها 1405 

بر اساس قانون بودجه، سقف مجموع معافیت‌ها، نرخ صفر و مشوق‌های مالیات شرکت ها 1405 معادل ۶,۰۰۰ میلیارد ریال، تعیین شده است. این رقم به معنی معافیت عمومی شرکت ها تا ۶۰۰ میلیارد تومان نیست؛ بلکه سقف مقرر برای استفاده از معافیت‌ها و مشوق‌های قانونی است. بنابراین هر شرکت باید شرایط معافیت مربوط به فعالیت خود را جداگانه بررسی کند.

معافیت مالیاتی شرکت های دانش بنیان

شرکت‌های دانش‌بنیان، در صورت داشتن شرایط قانونی و تأیید صلاحیت، می‌توانند از مشوق‌ها و معافیت‌های مالیاتی مربوط به فعالیت‌های دانش‌بنیان استفاده کنند. میزان و نوع این مزایا به نوع شرکت، محصول یا خدمت دانش‌بنیان و مقررات مربوط بستگی دارد. بنابراین همه درآمدهای یک شرکت دانش‌بنیان لزوماً معاف از مالیات نیست.

معافیت مالیاتی صادرات شرکت ها

طبق ماده ۱۴۱ قانون مالیات‌های مستقیم، درآمد حاصل از صادرات کالا و خدمات غیرنفتی و برخی محصولات کشاورزی، طبق شرایط قانونی، از مالیات معاف یا مشمول نرخ صفر می‌شود. شرکت‌های صادراتی برای استفاده از این مزیت باید مقررات مربوط، از جمله الزامات قانونی مرتبط با بازگشت ارز حاصل از صادرات را رعایت کنند.

معافیت موسسات خیریه و غیرانتفاعی

برخی مؤسسات خیریه و عام‌المنفعه، در صورت داشتن شرایط قانونی، می‌توانند از معافیت مالیاتی استفاده کنند. نوع فعالیت، مجوزهای قانونی و نحوه مصرف درآمد در برخورداری از این معافیت اهمیت دارد. بنابراین غیرانتفاعی بودن مؤسسه به‌تنهایی برای استفاده از معافیت کافی نیست و شرایط قانونی باید بررسی شود.

مشوق مالیاتی خوش‌حسابی شرکت ها

خوش‌حسابی شرکت می‌تواند در صورت وجود شرایط قانونی، مزایای مالیاتی ایجاد کند. طبق ماده ۱۸۹ قانون مالیات‌های مستقیم، مؤدیانی که تکالیف مالیاتی خود را در چند دوره متوالی به‌درستی انجام دهند و مالیات را در موعد مقرر پرداخت کنند، می‌توانند از مشوق‌های قانونی استفاده کنند. پس بهتر است معافیت مالیاتی، نرخ صفر و مشوق مالیاتی را سه مفهوم متفاوت در نظر بگیرید و قبل از اعمال هرکدام در محاسبه مالیات، شرایط قانونی آن را بررسی کنید.

اظهارنامه مالیات بر درآمد اشخاص حقوقی چیست؟

اظهارنامه مالیات بر درآمد اشخاص حقوقی گزارشی رسمی از عملکرد مالی یک شرکت در طول سال مالی است که درآمدها، هزینه‌ها، سود و زیان و مالیات عملکرد در آن ثبت می‌شود. در واقع، این اظهارنامه مهم‌ترین سندی است که سازمان امور مالیاتی برای بررسی مالیات عملکرد شرکت‌ها به آن استناد می‌کند. 

طبق ماده 110 قانون مالیات های مستقیم، اشخاص حقوقی باید اظهارنامه، ترازنامه و صورت سود و زیان خود را حداکثر تا ۴ ماه پس از پایان سال مالی ارسال کنند. بنابراین، رعایت مهلت ارسال اظهارنامه مالیاتی شرکت‌ ها فقط یک الزام قانونی نیست؛ بلکه بهترین راه برای جلوگیری از جرایم مالیاتی و حفظ معافیت‌ها و مشوق‌های قانونی است. پیشنهاد می‌کنیم تهیه صورت‌های مالی و تکمیل اظهارنامه را به روزهای پایانی موکول نکنید تا بتوانید با خیال راحت و بدون خطا آن را ارسال کنید. 

فرم اظهارنامه مالیاتی اشخاص حقوقی شامل چه اطلاعاتی است؟

فرم اظهارنامه به‌صورت الکترونیکی تکمیل می‌شود و مهم‌ترین بخش‌های آن عبارت‌اند از:

  • اطلاعات هویتی شرکت و سال مالی
  • ترازنامه
  • صورت سود و زیان
  • درآمد و هزینه‌های شرکت
  • اطلاعات شرکا یا سهامداران (در صورت نیاز)
  • محاسبه مالیات متعلق

اگر می‌خواهید قبل از ارسال اظهارنامه با ساختار جداول و بخش‌های مختلف آن آشنا شوید، در ادامه می‌توانید فرم خام اظهارنامه عملکرد اشخاص حقوقی را مشاهده کنید. آشنایی با این فرم به شما کمک می‌کند اطلاعات مالی شرکت را با دقت بیشتری آماده و ثبت کنید 

جرایم مالیاتی شرکت ها

اگر شرکت در انجام تکالیف مالیاتی کوتاهی کند، علاوه بر اصل مالیات ممکن است با جرایم مالیاتی شرکت ها هم روبه‌رو شود. نکته مهم این است که بسیاری از این جرایم قابل توجه هستند؛ بنابراین بهتر است مهلت‌ها و تکالیف مالیاتی از قبل پیگیری شوند. 

جریمه عدم ارسال اظهارنامه

طبق ماده ۱۹۲ قانون مالیات‌های مستقیم، عدم ارسال اظهارنامه مالیاتی اشخاص حقوقی در مهلت مقرر، برای شرکت‌ها جریمه‌ای معادل ۳۰٪ مالیات متعلق دارد. این جریمه غیرقابل‌بخشودگی است.

جریمه تأخیر در پرداخت مالیات

طبق ماده ۱۹۰ قانون مالیات‌های مستقیم، در صورت تأخیر در پرداخت مالیات، ۲.۵٪ مالیات پرداخت‌نشده به ازای هر ماه تأخیر به عنوان جریمه محاسبه می‌شود.

جریمه کتمان درآمد و اسناد خلاف واقع

کتمان درآمد، تنظیم اسناد خلاف واقع و برخی اقدامات با هدف فرار مالیاتی، طبق ماده ۲۷۴ قانون مالیات‌های مستقیم می‌تواند جرم مالیاتی محسوب شود و برای مدیران مسئول، مجازات‌هایی مانند حبس تعزیری درجه شش، جزای نقدی و محرومیت از حقوق اجتماعی در پی داشته باشد.

از دست دادن معافیت‌ها و مشوق‌های مالیاتی

رعایت نکردن تکالیف قانونی می‌تواند باعث محرومیت شرکت از برخی معافیت‌ها، نرخ صفر و مشوق‌های مالیاتی شود. بنابراین ارسال به‌موقع اظهارنامه و انجام تکالیف مالیاتی، برای حفظ این مزایا اهمیت دارد.

حسابداری مالیاتی؛ مهارتی که مالیات شرکت را قابل‌کنترل می‌کند

محاسبه مالیات بر درآمد اشخاص حقوقی فقط ضرب‌کردن سود در یک نرخ مشخص نیست. تشخیص درآمد مشمول مالیات، بررسی هزینه‌های قابل قبول، شناخت معافیت‌ها، تنظیم اظهارنامه و مدیریت تکالیف قانونی، همگی به دانش مالیاتی نیاز دارند. یک اشتباه کوچک در هرکدام از این مراحل می‌تواند باعث افزایش مالیات یا ایجاد جریمه برای شرکت شود.

اگر می‌خواهید به جای حفظ‌کردن مواد قانونی، نحوه استفاده از قوانین را در کار واقعی یاد بگیرید، دوره حسابداری مالیاتی آکادمی مجتبی خسروی می‌تواند مسیر یادگیری شما را کاربردی‌تر کند. در این دوره، مباحث مالیاتی با نگاه اجرایی آموزش داده می‌شود؛ یعنی یاد می‌گیرید اطلاعات حسابداری شرکت را چگونه بررسی کنید، درآمد مشمول مالیات را چگونه تشخیص دهید و تکالیف مالیاتی را با دقت بیشتری انجام دهید.

جمع‌بندی

مالیات بر درآمد اشخاص حقوقی یکی از مهم‌ترین تکالیف مالی شرکت‌هاست و در حالت معمول بر اساس ماده ۱۰۵ قانون مالیات‌های مستقیم با نرخ ۲۵٪ محاسبه می‌شود. البته برخی شرکت‌ها و فعالیت‌ها از نرخ‌های متفاوت، معافیت یا مشوق مالیاتی برخوردار هستند. برای محاسبه دقیق مالیات شرکت، شناخت درآمد مشمول مالیات، هزینه‌های قابل قبول و مهلت ارسال اظهارنامه اهمیت زیادی دارد. به نظر شما، سخت‌ترین بخش محاسبه مالیات شرکت ها کدام است؟ تجربه یا سؤال خود را در کامنت‌ها با ما به اشتراک بگذارید.

سوالات متداول

1. مالیات شرکت ها در سال ۱۴۰۵ چقدر است؟

نرخ عمومی مالیات بر درآمد اشخاص حقوقی ۱۴۰۵، ۲۵٪ درآمد مشمول مالیات است؛ البته برخی شرکت‌ها و فعالیت‌ها نرخ متفاوت یا معافیت مالیاتی دارند.

2. مالیات شرکت بر اساس سود محاسبه می‌شود یا درآمد؟

مالیات شرکت بر اساس درآمد مشمول مالیات محاسبه می‌شود، نه صرفاً مجموع فروش یا درآمد ناخالص. هزینه‌های قابل قبول و موارد قانونی از درآمد کسر می‌شوند.

3. آیا شرکت‌های زیانده مالیات می‌دهند؟

در صورتی‌که شرکت واقعاً زیان داشته باشد و زیان آن طبق مقررات مالیاتی مورد پذیرش قرار گیرد، بابت آن زیان مالیات بر درآمد پرداخت نمی‌کند؛ البته سایر تکالیف مالیاتی شرکت همچنان برقرار است.

4. شرکت‌های تازه‌تأسیس چگونه مالیات می‌دهند؟

تازه‌تأسیس بودن شرکت به‌تنهایی باعث معافیت از مالیات نمی‌شود. شرکت باید تکالیف قانونی مانند ثبت اطلاعات، نگهداری اسناد و ارسال اظهارنامه را انجام دهد.

5. اظهارنامه مالیاتی شرکت‌ها چه زمانی ارسال می‌شود؟

طبق ماده ۱۱۰ قانون مالیات‌های مستقیم، اشخاص حقوقی باید اظهارنامه، ترازنامه و حساب سود و زیان خود را حداکثر چهار ماه پس از پایان سال مالی ارسال کنند.

6. جرایم عدم ارسال اظهارنامه مالیاتی شرکت چیست؟

طبق ماده ۱۹۲ قانون مالیات‌های مستقیم، جریمه عدم تسلیم اظهارنامه برای اشخاص حقوقی ۳۰٪ مالیات متعلق است و این جریمه غیرقابل‌بخشودگی است.

آماده یادگیری عمیق‌تر هستید؟

دوره‌های تخصصی حسابداری و مالیات آکادمی را ببینید.

مشاهده دوره‌ها